Fatma Şimşekoğlu Terzi

Fatma Şimşekoğlu Terzi


Devriliyorsun

21 Ekim 2021 - 10:39

Hiç düşündünüz mü bu halk neden eşinizin annesini KAYINvalide/KAYINana, erkek kardeşini KAYINço, babasını KAYINpeder (kaynata/kayınata) gibi isimlerle adlandırmış olabilir?
“Karlı kayın ormanında
Yürüyorum geceleyin” diyen Nâzım niçin karlı bir kayın ormanında yürümeyi seçmiştir peki? 
Ağaç, özellikle de kayın ağacı, eski Kam Türk kültüründe, kutsal ve önemli bir ağaçtır. Kayın ağacı, dünyanın en hızlı kaynayan, birleşen ağaç cinsidir ve Orta Asyalı Kam (şaman) Türkleri bu kelimeyi, iki ailenin birleşmesi, kaynaşması anlamında kullanmışlardır.
Kayın ana zamanla birleşip ses düşmesi görünce “kaynana” oluverirken Kayın eçesi (eçe, eke, ağabey anlamında) zamanla "Kayınço" olmuş. Kayınpeder'deki "peder" kelimesi ise Hristiyanlardan değil, Hintçe-Farsça "baba" anlamına gelen "padar" kelimesinden gelir.  Ayrıca Kaynata kelimesi de "Kayın ata" dan geliyor.
Ağacın aile bağlarını adlandırırken de bu kadar önemli olduğu bir kültürde hala “Bir ağaç için ayaklanmadı bu halk!” diyenler hangi kültüre ait olduklarına bir bakmalıdır. Araplarda ağaç Türk kültüründen farklı olarak önemsizdir. Çöl şartlarında ağaç yeterince yetişmez ve kültürdeki rölü de bu sebeple zayıftır. Ülkemizin yönetim algısı kültür şifrelerinin ötesinde iken halktan uzaklaşma, ülke kültürüne yabancılaşmanın ve ağacın yok edilmesine olan duyarlılığın sıradanlaştırılmasının nedenlerini anlamak çok da zor olmayacaktır. 
Kültür erezyonu ile halk inanışları bilinçli bir insan mühendisliği ile yıkılmak isteniyorsa, tüm değerler tek tek yok sayılıyorsa bu konuya yakından bir bakmak gerekir. 
Koca çınarın aile babasını temsil ettiği, doğayla barışık bir kültüre sahip olduğu ülkemde koca çınarlar deviriyorsanız halkın bilinçaltına meydan okunuyorsa sormak lazım. Neyi deviriyorsunuz siz? 
Daha kaç ağaç devrilecek bu ülkenin değerlerini yerle bir etmek için? 
Devriliyorsun. 
Köklerin, gövden ve dalların artık yerle bir. Oysa 'Yaşamak bir ağaç gibi hür ve bir orman gibi kardeşçesine...' hakkın.
Bil istedim.